ที่มาของกัญชง
ที่มาของ “กัญชง” (Hemp) มีความลึกซึ้งทั้งทางด้านประวัติศาสตร์ วัฒนธรรม การแพทย์ และการพัฒนาอุตสาหกรรม โดยสามารถแบ่งออกเป็นลำดับดังนี้:
1. ต้นกำเนิดของกัญชง
- กัญชงมีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Cannabis sativa L. เป็นพืชในตระกูลเดียวกับกัญชา แต่แตกต่างกันที่ พันธุกรรมและปริมาณสาร THC
- มีถิ่นกำเนิดในเอเชียกลาง โดยเฉพาะบริเวณที่ราบสูงทิเบต คาซัคสถาน จีนตอนเหนือ
- ถูกปลูกและใช้ประโยชน์โดยมนุษย์มา นานกว่า 10,000 ปี ถือเป็นหนึ่งในพืชเกษตรกรรมชนิดแรกของโลก
2. ประวัติการใช้กัญชงในโลก
- ประเทศจีนโบราณ:
- ใช้ทำเสื้อผ้า เชือก ตาข่าย และกระดาษ
- บันทึกสมัยจักรพรรดิ “เสินหนง” กล่าวว่าใช้กัญชงเพื่อบำรุงสุขภาพ
- อียิปต์, อินเดีย และเปอร์เซีย:
- ใช้ในพิธีกรรม การแพทย์แผนโบราณ และเสื้อผ้า
- ยุโรปในยุคกลาง:
- ใช้เส้นใยกัญชงในการทำใบเรือ เชือก กระสอบ
- อเมริกาในศตวรรษที่ 18–19:
- ผู้ก่อตั้งสหรัฐฯ เช่น จอร์จ วอชิงตัน เคยปลูกกัญชงเพื่อการพาณิชย์
3. ที่มากัญชงในประเทศไทย
- ในอดีต กัญชงเคยถูกใช้ในชุมชนชาวเขาเผ่าต่าง ๆ ในภาคเหนือ เช่น ม้ง เย้า ลีซู
- ใช้ใน:
- การทอผ้าแบบดั้งเดิม
- ทำเชือก ตาข่าย กระสอบ
- บางชุมชนใช้เมล็ดกัญชงเป็นอาหาร
- เคยปลูกเฉพาะในพื้นที่ห่างไกล เพราะอยู่ภายใต้การควบคุมเหมือนกัญชา
4. การฟื้นฟูและเปลี่ยนสถานะทางกฎหมาย
- ก่อนปี 2563 กัญชงถูกจัดเป็นยาเสพติดเหมือนกัญชา
- ปี 2564 กระทรวงสาธารณสุขไทยประกาศให้ กัญชงไม่เป็นยาเสพติด หากมี THC ไม่เกิน 0.3%
- ส่งผลให้:
- สามารถปลูกกัญชงเพื่ออุตสาหกรรมได้
- วิสาหกิจชุมชน และภาคเอกชน เริ่มพัฒนาผลิตภัณฑ์จากกัญชง เช่น อาหาร เครื่องสำอาง สิ่งทอ
5. การใช้ประโยชน์ในปัจจุบัน
- เส้นใย: ทำผ้า ถุงผ้า เสื้อผ้า กันแดดได้ดี แข็งแรงกว่าฝ้าย
- เมล็ดกัญชง: อุดมด้วยโปรตีน โอเมก้า 3, 6 และ 9 ใช้ในอาหารสุขภาพ
- น้ำมันจากเมล็ด: ใช้ในเครื่องสำอาง บำรุงผิว
- สาร CBD จากช่อดอก: ใช้ในยาและผลิตภัณฑ์สุขภาพ (โดย THC ต้องไม่เกินเกณฑ์)
- วัสดุก่อสร้าง: บางประเทศใช้เยื่อกัญชงผสมปูนทำอิฐเขียว (hempcrete)
สรุป:
กัญชง คือพืชที่มนุษย์ใช้ประโยชน์มายาวนานมากในประวัติศาสตร์ โดยไม่ใช่เพื่อความมึนเมา แต่เพื่อเส้นใย อาหาร และสุขภาพ ปัจจุบันกลายเป็นพืชเศรษฐกิจใหม่ที่ได้รับการส่งเสริมทั้งในไทยและต่างประเทศ
